Với trên 3.260km bờ biển và hơn 3.000 hòn đảo lớn nhỏ trải dài từ Bắc vào Nam, Việt Nam đang sở hữu "thỏi nam châm" du lịch biển. Nhưng biển Việt Nam cũng đang rơi vào vòng xoáy của ô nhiễm và phải đối mặt với những “cơn sóng thần” rác thải. "Cuộc Chiến Zero Plastic" (Không rác thải nhựa) trong ngành du lịch không còn là khẩu hiệu, mà là mệnh lệnh sống còn để giữ màu xanh cho biển.
MLifeOn muốn đưa bạn trải nghiệm những bãi biển đẹp của Việt Nam trong hành trình rất ý nghĩa: Hành trình giữ màu xanh cho biển.
Biển - thiên đường du lịch và những con số biết nói
Du lịch Việt Nam được đánh giá là đang trên đường phát triển bền vững với những dấu mốc tăng trưởng năm sau cao hơn năm trước. Theo báo cáo thống kê 9 tháng đầu năm 2025, số lượng khách quốc tế trong 9 tháng đầu năm 2025 tới Việt Nam tăng 21,5%. Trong đó, du lịch biển chiếm vai trò chủ đạo với tỷ trọng đóng góp trên 70%.
Nhiều địa phương có thế mạnh du lịch biển như Đà Nẵng, Nha Trang, Phú Quốc luôn nằm trong các đề cử quan trọng của Giải Thưởng World Travel Awards (WTA) cho danh hiệu Điểm đến du lịch biển hàng đầu châu Á.
Nhiều bãi biển của Việt Nam được lọt top các điểm du lịch đẹp nhất thế giới do các tạp chí du lịch uy tín trong và ngoài nước bình chọn.
Có thể nói, với lợi thế cảnh quan và thiên nhiên ưu đãi, hệ sinh vật, thực vật phong phú, Việt Nam đang trên con đường trở thành một “thiên đường” du lịch biển đối với du khách.
Nhưng…
Việt Nam cũng nằm trong top 10 quốc gia xả rác thải nhựa ra đại dương nhiều nhất thế giới, với ước tính mỗi năm thải ra từ 0,28 – 0,73 triệu tấn nhựa xuống biển.
25 trên tổng số 34 bãi biển ven bờ của Việt Nam đang phải gồng mình chống chọi với ô nhiễm nghiêm trọng.
1,2kg rác, trong đó tỷ lệ sản phẩm nhựa dùng một lần chiếm gần 60% là số lượng rác thải trung bình 1 khách lưu trú xả ra trong 1 ngày đêm.
Những con số biết nói này đang đưa ra cảnh báo nóng về việc tăng trưởng du lịch, kinh tế cũng đang vô tình đẩy biển đứng trước nguy cơ đối mặt với một cơn “sóng thần” rác thải, đe dọa đến môi trường và sự sống của sinh vật biển.
“Zero Plastic” - Cuộc chiến giữ màu xanh cho biển
"Cuộc Chiến Zero Plastic" (Zero Plastic Waste War) là một khái niệm mang tính tuyên ngôn và chiến lược để nhấn mạnh mục tiêu loại bỏ hoàn toàn rác thải nhựa hoặc giảm thiểu rác thải nhựa đến mức bằng không. Nó được bắt đầu manh nha từ ý tưởng của phong trào “Không rác thải” (Zero Waste) từ những năm 1990. Năm 2010, các tổ chức phi chính phủ (NGO) bắt đầu chiến dịch tập trung vào giảm thiểu đồ nhựa dùng một lần. Đây được coi là tiền đề cho "Zero Plastic".
Và chính thức đến năm 2018, khi cuộc khủng hoảng rác thải toàn cầu bùng nổ, cụm từ "Zero Plastic", "Cuộc Chiến Zero Plastic" chính thức được sử dụng thể hiện sự cam kết tuyên chiến triệt để của nhiều quốc gia đối với rác thải nhựa.
Tại Việt Nam, "Cuộc Chiến Zero Plastic" được phát động và hưởng ứng từ năm 2019 khi Thủ tướng Chính phủ phát động phong trào "Chống rác thải nhựa". Từ đó trở đi, các chương trình "Zero Plastic", "Nói không với nhựa dùng một lần” chính thức được tổ chức và phát triển mạnh mẽ tại nhiều địa phương, nhiều lĩnh vực, đặc biệt là du lịch.
“Net Zero Tour” - mã gen mới của doanh nghiệp
Không chỉ từ chính sách, "Cuộc Chiến Zero Plastic" đã thực sự đi sâu vào đời sống, hoạt động của từng địa phương, doanh nghiệp và đặc biệt là hành động của giới trẻ. Nhiều mô hình sáng tạo, hiệu quả và thú vị đang được thực hiện trên toàn quốc với cùng một mục đích “cứu lấy biển xanh”.
Tháng 4/2024, Mạng lưới Du lịch Việt Nam không Rác (Vietnam Zero Waste Tourism Network - VZWTN) được chính thức ra mắt tại Đà Nẵng. Mạng lưới đã quy tụ hàng trăm doanh nghiệp cam kết xây dựng lộ trình giảm rác thải nhựa. Đây được coi là 1 tín hiệu đáng mừng của du lịch "Zero Plastic".
"Net Zero Tour" là một thuật ngữ mới và đang được sử dụng trong ngành du lịch để mô tả một chuyến du lịch, tour tuyến, hoặc hoạt động dịch vụ du lịch bền vững, không chỉ giảm thiểu rác thải nhựa mà còn tính toán và bù đắp lượng phát thải carbon thông qua các dự án trồng rừng hoặc hỗ trợ năng lượng sạch nhằm đạt được mức phát thải ròng bằng không.
Mô hình này chuyển hóa du khách từ người tiêu thụ thành người đồng hành bảo tồn và gìn giữ môi trường nói chung, môi trường biển nói riêng.
Gen Z và quan điểm du lịch có trách nhiệm là phong cách sống
Đó là lý do tại sao, nhiều chuyên gia cho rằng, giới trẻ đang là động lực mạnh mẽ nhất để thực hiện “Cuộc chiến Zero Plastic”.
Thế hệ trẻ (Gen Z và Millennial) hiện đang đóng vai trò là động lực thay đổi mạnh mẽ nhất trong việc định hình xu hướng du lịch, đặc biệt là thúc đẩy Du lịch có Trách nhiệm và Du lịch Bền vững. Thậm chí, Du lịch có trách nhiệm đang được thế hệ trẻ coi là 1 phần phong cách sống.
Trên nhiều bãi biển của Việt Nam hiện nay, các chiến dịch “Dọn rác bãi biển” (Beach Clean Up) do các nhóm tình nguyện viên trẻ tổ chức ngày càng thường xuyên, thu hút sự tham gia của đông đảo du khách và người dân địa phương. Beach Clean Up không chỉ là một hoạt động dọn sạch bãi biển mà còn mang ý nghĩa giáo dục cộng đồng rất lớn. Nó góp phần lan tỏa lối sống đẹp bên những bờ biển sạch đẹp. Đây là chương trình được The Body Shop Việt Nam kiên trì tổ chức hơn 10 năm qua, tạo nên một hành trình bền bỉ bảo vệ biển.
Năm 2025, điểm đến của hành trình là bãi biển Phước Tỉnh (xã Long Hải, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu). MLifeOn vinh dự là đơn vị đồng hành để cùng lan tỏa thông điệp xanh trong hành trình Beach Clean Up 2025.
Cũng chính giới trẻ “phát minh” và lan truyền "Checklist Zero Plastic" với các hành động nhỏ nhưng vô cùng có ý nghĩa khi đi du lịch như: Mang theo bình nước cá nhân, hộp đựng thức ăn, từ chối ống hút nhựa và tẩy chay các cơ sở du lịch thiếu trách nhiệm.
Chính sự minh bạch và hành động này đang tạo ra áp lực tích cực, buộc các doanh nghiệp du lịch phải thay đổi, giống như nhận định của các chuyên gia du lịch: Khi trách nhiệm môi trường trở thành lợi thế cạnh tranh, “Cuộc chiến Zero Plastic” sẽ chiến thắng.”
Kết
Biển Đông, với dải bờ cát trắng và những rạn san hô lộng lẫy, không chỉ là tài nguyên mà còn là linh hồn của Tổ quốc.
"Cuộc Chiến Zero Plastic" không phải là một chiến dịch mà là lời hứa về một tương lai xanh mà chúng ta cam kết với thế hệ mai sau. Mục tiêu quốc gia giảm 75% rác thải nhựa đại dương vào năm 2030 là kim chỉ nam, nhưng sức mạnh thực sự nằm ở sự chung tay của chính quyền, doanh nghiệp, thế hệ trẻ và từng du khách trong việc hướng tới du lịch có trách nhiệm, du lịch xanh bền vững.
Bảo vệ đại dương là bảo vệ chính sinh kế, văn hóa và vẻ đẹp của Việt Nam. Hãy để di sản chúng ta để lại không phải là nhựa, mà là sự tinh khôi của biển cả muôn đời!
—--------
CREDIT:
- Photography: Kien Trang
- Content: Hà Linh
- Design: Trung Huynh
